Τετάρτη 31 Ιουλίου 2013

Δίαιτα για τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού


Η επαρκής κάλυψη των αναγκών του οργανισμού σε υγρά είναι αναγκαία όλο το χρονικό διάστημα αν αναλογιστούμε ότι το 50-60% του ανθρώπινου σώματος αποτελείται από νερό. Η επαρκής ενυδάτωση είναι σημαντική αν..
αναλογιστούμε τον ιδιαίτερο ρόλο του νερού στις βασικές λειτουργίες του ανθρώπινου σώματος:

• Τη μεταφορά θρεπτικών συστατικών, οξυγόνου, ορμονών, ενζύμων και γλυκόζης στα κύτταρα.

• Την αποβολή τοξινών και άχρηστων ουσιών από το σώμα.

Δεν είναι τυχαίο ότι χωρίς νερό δεν αντέχουμε παραπάνω από τρεις ημέρες. Το σώμα μας χρειάζεται δύο λίτρα υγρών την ημέρα, καθώς τόση είναι η ποσότητα του νερού που χάνουμε καθημερινά μέσω των άδηλων απωλειών (δέρμα και πνεύμονες), μέσω του ιδρώτα, των ούρων και των κοπράνων.

Τι προβλήματα θα έχω αν δεν προσλαμβάνω επαρκή υγρά;

Η ανεπαρκής πρόσληψη υγρών έχει παρενέργειες. Μειώνεται ο όγκος του πλάσματος του αίματος με αποτέλεσμα την ανεπαρκή τροφοδότηση του σώματος με αίμα και οξυγόνο. Χωρίς νερό, ο εγκέφαλος, οι μύες, και τα άλλα όργανα του σώματος δε μπορούν να λειτουργήσουν σωστά. Τα συμπτώματα είναι κόπωση, δυσκοιλιότητα, κυκλοφορικά προβλήματα, μυϊκές κράμπες και θερμοπληξίας, διαταραχή συγκέντρωσης και μνήμης.

Γιατί το καλοκαίρι είναι απαραίτητη η ενυδάτωση:

Το καλοκαίρι είναι αυξημένες οι απώλειες υγρών μέσω της εφίδρωσης. Συγκεκριμένα, μία απώλεια υγρών ίση με 2% επί του σωματικού μας βάρους αρκεί για να αρχίσει να μειώνεται η απόδοσή και η αντοχή μας.

Η ενυδάτωση επιτυγχάνεται μόνο με την κατανάλωση νερού;

Η απάντηση βρίσκεται όχι μόνο στην κατανάλωση νερού, αλλά και σε τρόφιμα που έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε νερό (π.χ. καρπούζι, πεπόνι, καρότα, μαρούλι, ντομάτα, μπρόκολο, μήλα, πορτοκάλια, γκρέιπφρουτ, γιαούρτι, γάλα, χυμοί).

Ωστόσο, το νερό δεν αποτελεί το μόνο υγρό για την ενυδάτωση του οργανισμού. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Ιατρικής της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ, τα ροφήματα με καφεΐνη συμβάλλουν στην κάλυψη των ημερήσιων αναγκών σε υγρά παρόμοια με τα μη καφεϊνούχα ροφήματα. Μία εναλλακτική πρόταση του νερού αποτελούν τα παγωμένα ροφήματα (π.χ. τσάι), τα οποία αποτελούν τους καλοκαιρινούς μήνες έναν απολαυστικό και γευστικό τρόπος για ενυδατωθούμε χωρίς να επιβαρυνόμαστε με θερμίδες και ζάχαρη. Συγκεκριμένα, η καθημερινή κατανάλωση 3-4 ποτηριών τσάι καλύπτουν το 1/3 των αναγκών του οργανισμού σε υγρά.

Ενυδατωθείτε και αδυνατίστε με αντιοξειδωτικά:

Όταν το ρόφημα το οποίο επιλέγουμε για να ενυδατωθούμε είναι πλούσιο και σε αντιοξειδωτικές ουσίες, το όφελος για τον οργανισμό μας είναι διπλό. Η υψηλή περιεκτικότητα του πράσινου τσαγιού σε αντιοξειδωτικά κατεχίνες βοηθάει τόσο στην αποβολή τοξινών από το σώμα όσο και στον έλεγχο του σωματικού βάρους.

Σύμφωνα με έρευνες, οι κατεχίνες ενισχύουν το μεταβολισμό, αυξάνοντας τις καθημερινές καύσεις του οργανισμού. Μελέτες που περιλάμβαναν χορήγηση αφεψήματος πράσινου τσαγιού έδειξαν πως θα μπορούσε να αυξήσει κατά 3%-4% την ενέργεια που καταναλώνουμε καθημερινά, δηλαδή καθιστά τον ανθρώπινο μεταβολισμό ικανό να «καίει» περίπου 67 θερμίδες επιπλέον τη μέρα.

Πράσινο δροσερό χτύπημα στο λίπος!

Η συστηματική κατανάλωση πράσινου τσαγιού (3-4 ποτήρια καθημερινά) συνδέεται όχι μόνο με τη μείωση του σωματικού βάρους αλλά και με τη μείωση του κοιλιακού λίπους, παράγοντα κινδύνου για τα καρδιαγγειακά νοσήματα.

Όπως έδειξε έρευνα που διεξήχθη από τους Tomonori et al και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Obesity», οι άνδρες που έπιναν 6 φλιτζάνια πράσινο τσάι για χρονικό διάστημα 12 εβδομάδων είχαν 2,5% απώλεια σωματικού βάρους, ενώ οι γυναίκες έχασαν 3cm από την περιφέρεια της μέσης, χωρίς αλλαγή των άλλων συνηθειών τους.

TIPS ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕΤΕ ΤΙΣ ΥΨΗΛΕΣ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΕΣ:

➢ Πίνετε τουλάχιστον 8-12 ποτήρια υγρών (νερό, χυμοί, γάλα, πράσινο τσάι)
➢ Καταναλώνετε τρόφιμα πλούσια σε νερό όπως τα φρούτα και τα λαχανικά.
➢ Αποφύγετε τα βαριά μαγειρεμένα φαγητά (όσπρια, κοκκινιστά, τηγανιτά, φαγητά με κρέμα γάλακτος)
➢ Το μεσημέρι που οι θερμοκρασίες είναι υψηλές μπορείτε να τρώτε κάτι ελαφρύ και το κυρίως γεύμα το καταναλώνετε το βράδυ
➢ Αποφύγετε τα καρυκεύματα και τα μπαχαρικά.


Πηγή: life2day.gr

Τρίτη 30 Ιουλίου 2013

Στέβια το ακίνδυνο φυτό που αντικαθιστά τη ζάχαρη



Πρόκειται για ένα φυσικό γλυκαντικό χωρίς θερμίδες, εναλλακτικό της ζάχαρης και των συνθετικών γλυκαντικών ουσιών που... μας επιτρέπει να απολαμβάνουμε τρόφιμα και ροφήματα με γλυκιά γεύση, χωρίς τις θερμίδες της ζάχαρης.
Το βοτανικό της όνομα είναι «Stevia rebaudiana» και χρησιμοποιείται σε αρκετές χώρες ως εναλλακτική γλυκαντική ουσία από την ζάχαρη. Η γλυκιά γεύση των φύλλων της είναι γνωστή εδώ και αιώνες στους αυτόχθονες της νότιας Αμερικής που τη χρησιμοποιούν ως φυσικό γλυκαντικό.

Τα τελευταία χρόνια το φυτό και τα γλυκαντικά που προέρχονται από τα φύλλα του τράβηξαν την προσοχή εξαιτίας της αυξημένης ζήτησης σε τρόφιμα χαμηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη και θερμίδες. Η στεβιόζη ή στεβιόλη όπως ονομάζεται η ουσία που έχει η στέβια, είναι κατάλληλη για όσους θέλουν να απολαμβάνουν γλυκές γεύσεις, χωρίς επιπλέον θερμίδες ενώ είναι κατάλληλη για τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη.

Τα φύλλα της στέβια ξηραίνονται και στη συνέχεια εμβαπτίζονται σε νερό ώστε να απελευθερωθούν τα γλυκά συστατικά, τα οποία απομονώνονται με τεχνικές όπως η κρυσταλλοποίηση και καθαρίζονται, μέχρι να προκύψει το επιθυμητό προϊόν.
Πρόσφατες έρευνες έχουν αξιολογήσει την επίδραση της στέβια στην παχυσαρκία, στο διαβήτη και την υπέρταση.

H ημερήσια πρόσληψη δεν έχει καμία επίδραση σε ανθρώπους με φυσιολογική και χαμηλή συστολική πίεση ή ασθενείς με ήπια έως μέτρια υπέρταση.Κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι η καθημερινή κατανάλωση του γλυκαντικού στέβια, σε δόσεις που ισούνται ή υπερβαίνουν την αποδεκτή ημερήσια πρόσληψη (1.000 mg), δεν επηρεάζει τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα και είναι καλά ανεκτό από άτομα με διαβήτη τύπου 2.

Δευτέρα 29 Ιουλίου 2013

5 Top Καλοκαιρινές Τροφές

Πέντε από τα πιο βασικά τρόφιμα που πρέπει να υπάρχουν συχνότερα στο καλοκαιρινό τραπέζι μας και να τα τιμούμε… δεόντως.
  • 1. Γιαούρτι:

Σχεδόν πλήρως αξιοποιήσιμη πηγή ασβεστίου, πρωτεϊνών και προβιοτικών. 1 κυπελλάκι (200 γραμμ.) γιαούρτι με 2% λιπαρά αποδίδει περίπου 113 θερμίδες και καλύπτει κατά μέσο όρο το 31% της ενδεικτικής ημερήσιας πρόσληψης (Ε.Η.Π.) σε ασβέστιο (250 mg), 24% σε φώσφορο, 13% σε κάλιο και 7% σε μαγνήσιο.
  • 2. Ελαιόλαδο:
5 top καλοκαιρινές τροφές (2)
Το βασικό συστατικό της παραδοσιακής μας διατροφής. Με 1 κουταλιά της σούπας ωμό ελαιόλαδο προσλαμβάνουμε περίπου 117 θερμίδες και 13 γραμμ. λιπαρά, κυρίως μονοακόρεστα, ενώ καλύπτουμε ένα αξιόλογο ποσοστό των ημερήσιων αναγκών μας σε συστατικά με αντιοξειδωτική δράση, όπως βιταμίνη Ε (8-12%), καροτένια, πολυφαινόλες, φλαβονοειδή κ.ά.
  • 3. Ντομάτα:
5 top καλοκαιρινές τροφές (3)
Πολύτιμος σύμμαχος του δέρματος ενάντια στην υπεροξείδωση και τις υψηλές θερμοκρασίες. 1 μέτριου μεγέθους ωμή ντομάτα (150 γραμμ.) μας δίνει κατά μέσο όρο 36 θερμίδες, 3,5 γραμμ. φυτικές ίνες και 4,2 mg λυκοπένιο. Συγχρόνως, καλύπτει περίπου το 9% των ελάχιστων ημερήσιων αναγκών μας σε αντιοξειδωτικά (μονάδες ORAC), το 11% σε φολικό οξύ, το 38% σε βιταμίνη C και το 13% σε κάλιο.
  • 4. Ρύζι σκούρο:
5 top καλοκαιρινές τροφές (4)
Παρέχει ενέργεια, χωρίς να ανεβάζει απότομα το σάκχαρο στο αίμα. 1 φλιτζάνι βρασμένο σκούρο ρύζι (μερικώς αποφλοιωμένο) μας προσφέρει περίπου 156 θερμίδες και 3 γραμμ. φυτικές ίνες. Από πλευράς ανόργανων στοιχείων, καλύπτει το σύνολο της Ε.Η.Π. σε βιταμίνη Β6, μαγνήσιο και μαγγάνιο, το 55-90% των βιταμινών Β1, Β3, Β5 και Β6, το 30% σε βιταμίνη Ε, το 27% σε κάλιο, το 18% σε ψευδάργυρο και το 15% σε σελήνιο.
  • 5. Σαρδέλες:
5 top καλοκαιρινές τροφές (5)
Θησαυρός θρεπτικών συστατικών με πολλαπλές ευεργετικές ιδιότητες. 1 μερίδα (150 γραμμ.) ψητές σαρδέλες αποδίδουν κατά μέσο όρο 231 θερμίδες, 28 γραμμ. πρωτεΐνες και 12 γραμμ. λιπαρά, εκ των οποίων περίπου 1 γραμμ. ω-3 λιπαρά οξέα. Όταν τις τρώμε με τα κόκαλα, μας παρέχουν επίσης 150 mg ασβέστιο, 165 mg φώσφορο, 2,8 mg σίδηρο και 60 mg μαγνήσιο, ενώ υπερκαλύπτουν τις συνήθεις απαιτήσεις μας στις βιταμίνες D, B6 και Β12.

Τρίτη 7 Μαΐου 2013

Τα 5 τρόφιμα που ένας διατροφολόγος δεν θα έτρωγε ποτέ


Όλοι ξέρουμε ότι υπάρχουν «απαγορευμένα» τρόφιμα αλλά οι πειρασμοί είναι αποτελεσματικότεροι της σκέψης. Ο αμερικανός διατροφολόγος Μάικ Ράσελ γράφει στο σάιτ του τι πρέπει να αποφεύγουμε πάση θυσία.

Οι ριζογκοφρέτες

Οι περισσότερες έχουν γεύση πλαστικού και είναι λάθος να πιστεύουμε ότι δεν παχαίνουν. Ο δείκτης τους σε γλυκόζη είναι 91 (με ανώτερο το 100) ενώ όταν τις τρώμε τα σάκχαρα περνούν απευθείας στο αίμα. Κακό για την υγεία και για τη δίαιτά μας.

Η ελαφριά σος στην σαλάτα

Το ξύδι και το λάδι είναι η τέλεια ισορροπία για την υγεία μας και δίνει ωραία γεύση στις σαλάτες. Όταν τρώμε έξω αυτές οι σος περιλαμβάνουν σιρόπι καλαμποκιού και διάφορα άλλα συστατικά με μπερδεμένα ονόματα που «δένουν» τη σάλτσα. Προς αποφυγήν.

Τα χρωματιστά και γλυκά αναψυκτικά

Αν έπρεπε να σβήσουμε ένα μόνο πράγμα από τη λίστα με τα απαγορευμένα αυτό είναι τα γλυκά αναψυκτικά. Οι άχρηστες θερμίδες που περιλαμβάνουν φουσκώνουν τη μέση μας αλλά δεν προσφέρουν τίποτα στον οργανισμό. Επιπλέον τα σάκχαρα με τα οποία είναι γεμάτα κατεβάζουν το ποσοστό της καλής χοληστερίνης και ανεβάζουν τα τριγλυκερίδια, ιδανικό κοκτέιλ για να αποκτήσουμε καρδιακά νοσήματα.

Ο καρχαρίας και τα πολύ μεγάλα ψάρια

Τα ψάρια περιέχουν Ω3 και είναι επωφελή για την υγεία. Αλλά όχι όλα. Ψάρια όπως ο καρχαρίας ή τα ευμεγέθη ψάρια γενικώς περιέχουν 3 φορές περισσότερα βαρέα μέταλλα από τον τόνο και είναι εξαιρετικά επώδυνα στο στομάχι και επικίνδυνα για τον οργανισμό. Ο σολωμός αντίθετα είναι από τις μεγαλύτερες πηγές Ω3 και έχει χαμηλό ποσοστό βαρέων μετάλλων.

Τα επεξεργασμένα ζυμαρικά και δημητριακά

Τα βρίσκουμε σε όλα τα σούπερ μάρκετ και σε όλα τα πακέτα δημητριακών που αγοράζουμε για το πρωινό μας ή στα μακαρόνια και το ρύζι. Λέγονται επεξεργασμένα γιατί αφαιρέθηκαν ο φλοιός και οι βιταμίνες από τα σιτηρά. Για να απλοποιήσουμε τη ζωή μας είτε τα καταργούμε τελείως είτε προτιμούμε τα λεγόμενα «πλήρη».


iefimerida.gr

Παρασκευή 12 Απριλίου 2013

Ερευνητές εστίασαν στο «ωράριο» της συναισθηματικής πείνας



Η παράλειψη πρωινού αυξάνει την πιθανότητα κατανάλωσης σνακ στην συνέχεια της ημέρας

Μπορεί η συναισθηματική πείνα να έχει ώρα; Και όμως μπορεί! Είναι η ώρα που αισθανόμαστε ευάλωτοι και φορτισμένοι, όπως για παράδειγμα το απόγευμα της Κυριακής, δηλαδή πριν την τσαγκαροδευτέρα, που πρέπει να επιστρέψουμε στη δουλειά.

Τα αποτελέσματα έρευνας, στην οποία συμμετείχαν 750 άνθρωποι και αφορούσε το «ωράριο» της συναισθηματικής πείνας είναι εντυπωσιακά:

-Οι μισοί περίπου (48%) είναι πιο επιρρεπείς στο τσιμπολόγημα ανθυγιεινών σνακ (π.χ. πατακάκια, κέικ) μεταξύ 19:00 και 22:00 της Κυριακής.
-Μια άλλη ζώνη διαιτητικού κινδύνου είναι το διάστημα από τις 15:00 έως τις 17:00 της ίδιας μέρας.
-Το 65% δήλωσε ότι η παράλειψη του πρωινού αυξάνει την πιθανότητα κατανάλωσης σνακ στη συνέχεια της μέρας.
-Το 65% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι το γεύμα στο οποίο είναι πιο πιθανό να καταναλώσουν μεγαλύτερες ποσότητες από το κανονικό είναι το βραδινό, ενώ μόλις το 3% επέλεξε το πρωινό.

Σύμφωνα με τους ειδικούς της διατροφής σημαντικό ρόλο όσον αφορά τη στροφή μας στο comfort food παίζει η διάθεσή μας, αλλά και το να τρώμε το μεσημεριανό μας στο γραφείο. 

Έτσι, το 65% των συμμετεχόντων είπε ότι ήταν πιο πιθανό να καταφύγει στην κατανάλωση ανθυγιεινών σνακ έπειτα από μια άσχημη μέρα στο γραφείο και οι μισοί από εκείνους που έτρωγαν μεσημεριανό στο γραφείο είπαν ότι η συνήθεια αυτή έχει σαν αποτέλεσμα στη συνέχεια να καταναλώνουν περισσότερο φαγητό. Η έρευνα χρηματοδοτήθηκε από εταιρία διατροφικών συμπληρωμάτων.

Πηγή: vita.gr

Κυριακή 7 Απριλίου 2013

Ο μαγικός κόσμος του μεταβολισμού!


Ο όρος «μεταβολισμός» αναφέρεται στις φυσικές και χημικές διεργασίες που διεξάγονται στο σώμα μας, οι οποίες διασπούν τις τροφές και τις μετατρέπουν σε χρήσιμη για τον οργανισμό ενέργεια. 

Ο βασικός μεταβολισμός αναφέρεται στην ελάχιστη δαπάνη ενέργειας που είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της ζωής.

Όπως επισημαίνει η διαιτολόγος-διατροφολόγος Ελεάνα Πετροπούλου, ο οργανισμός χρειάζεται ενέργεια για τη διεκπεραίωση όλων των φυσιολογικών λειτουργιών του. Ακόμα και όταν κοιμόμαστε, χρησιμοποιούμε τα αποθέματα ενέργειας που έχουμε για την αναπνοή μας, την κυκλοφορία του αίματος, τη λειτουργία των κυττάρων κλπ. Για να υπολογίσουμε πόσες θερμίδες καίμε ημερησίως πρέπει να λάβουμε υπόψη τρεις παράγοντες: τον βασικό μεταβολικό ρυθμό, τις θερμίδες που καταναλώνουμε κατά τη διάρκεια της πέψης, απορρόφησης, μεταφοράς και αποθήκευσης των θρεπτικών συστατικών, και την άσκηση.

Επειδή, λοιπόν, ο μεταβολισμός παίζει πολύ σημαντικό ρόλο για την ανθρώπινη ύπαρξη, οι μύθοι και οι αλήθειες σχετικά με αυτόν αφθονούν: «Δεν τρώω υδατάνθρακες γιατί δεν κάνουν καλό στον μεταβολισμό μου», «Αγόρασα ένα καταπληκτικό βότανο, το οποίο αυξάνει τον μεταβολισμό» ή το πολύ συχνό: «Έκανα το τεστ δυσανεξίας και έδειξε ότι δεν πρέπει να ξαναφάω σοκολάτα γιατί είναι καταστροφική για τον μεταβολισμό μου» και πολλά άλλα...

Καταρχάς, ας ξεκαθαρίσουμε ότι κάθε οργανισμός είναι διαφορετικός, δηλαδή, αν δύο άνθρωποι καταναλώσουν για παράδειγμα 3.000 θερμίδες από το ίδιο φαγητό, ο ένας από τους δύο μπορεί να παχύνει και ο άλλος όχι. Αυτό γιατί συμβαίνει; Γιατί ο μεταβολισμός εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το φύλο, η ηλικία, η σύσταση του σώματος, η ορμονική λειτουργία (Τ3, γεννητικά στεροειδή) κ.ά. 

Η ερώτηση που τίθεται σε αυτό το σημείο είναι η εξής: ποιος φταίει όταν δεν μπορούμε να χάσουμε κιλά; Eμείς ή ο μεταβολισμός μας; Αν προσλαμβάνουμε περισσότερες θερμίδες από όσες καίμε, δεν μπορούμε να επιτύχουμε απώλεια βάρους, και γι’ αυτό δεν φταίει ο μεταβολισμός μας.

Ο καλύτερος και πιο αποτελεσματικός τρόπος για να αυξήσει κανείς τις θερμίδες που καίει είναι η άσκηση και κυρίως η αερόβια άσκηση. Αυξάνοντας τη φυσική δραστηριότητα, αυξάνονται και οι ενεργειακές ανάγκες, δηλαδή καίμε περισσότερες θερμίδες. Ένας ακόμα τρόπος να βοηθήσουμε τον οργανισμό μας να χρησιμοποιήσει περισσότερη ενέργεια είναι τα συχνά ισορροπημένα γεύματα, πλούσια σε λαχανικά και φυτικές ίνες. Οι φυτικές ίνες, όπως και οι πρωτεΐνες, χρειάζονται περισσότερη ενέργεια για να διασπαστούν. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι θα καταφύγουμε σε άκρως πρωτεϊνικά γεύματα ούτε σε υπερβολική άσκηση.

Δεν υπάρχει, δυστυχώς, το μαγικό ραβδάκι που θα μας αδυνατίσει ούτε κάποιο συμπλήρωμα διατροφής που θα αλλάξει τον μεταβολισμό μας. Η λύση είναι μία: άσκηση και ισορροπημένη διατροφή.

Πηγή: diatrofi.gr

Επιμέλεια: Δήμητρα Μπιλάλη

Τετάρτη 6 Μαρτίου 2013

Σωματικό βάρος και εθισμός στη ζάχαρη


από την Μαργαρίτα Οκτωράτου, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος, Πτυχιούχος Χαροκόπειου Πανεπιστημίου

Μήπως δυσκολευόμαστε να χάσουμε βάρος εξαιτίας του εθισμού μας στη ζάχαρη;
Σχεδόν χωρίς εξαίρεση, οι περισσότεροι άνθρωποι που έχουν προσπαθήσει να χάσουν βάρος κάποια στιγμή έχουν ...
διαπιστώσει ότι δυσκολεύονται να αντισταθούν στη γλυκιά γεύση. Κάποιες φορές, μάλιστα, η «ανάγκη για γλυκό» είναι τόσο έντονη που γεννά το «εύλογο» ερώτημα: μήπως τελικά η ζάχαρη προκαλεί εθισμό; Και μήπως τελικά αυτός ο εθισμός στη ζάχαρη ευθύνεται για την παχυσαρκία που ταλαιπωρεί, κυριολεκτικά, την υφήλιο;

Τι μας λέει η επιστήμη

Η υπόθεση ότι η ζάχαρη ίσως προκαλεί εθισμό δεν είναι καινούρια. Σε μεγάλο βαθμό οφείλεται σε ορισμένες μελέτες σε πειραματόζωα, όπως π.χ. ποντίκια, που υπό ορισμένες συνθήκες παρουσιάζουν συμπτώματα που μοιάζουν με τον εθισμό, αλλά και σε διάφορες μελέτες που απεικονίζουν π.χ. τις αλλαγές που συμβαίνουν στον εγκέφαλο των ανθρώπων που καταναλώνουν γλυκά τρόφιμα. Η αλήθεια όμως είναι ότι, αν και τέτοιου είδους μελέτες μας δίνουν εξαιρετικά σημαντικές πληροφορίες που μας βοηθούν να κατανοήσουμε τον τρόπο λειτουργίας του ανθρώπινου εγκεφάλου, εντούτοις καμία από αυτές δεν αποδεικνύει ότι η ζάχαρη προκαλεί εθισμό στον άνθρωπο.

Άλλο ευχαρίστηση, άλλο εθισμός

Καταρχήν, είναι αλήθεια ότι κάθε φορά που καταναλώνουμε ένα τρόφιμο που περιέχει ζάχαρη, ή ζάχαρη σε συνδυασμό με λίπος, ή γενικά οποιοδήποτε «γλυκό» ή «γλυκό και λιπαρό» ή «νόστιμο» τρόφιμο, νιώθουμε «ευχαρίστηση». Και όπως θα λέγαμε σε «νευρο-βιολογικό επίπεδο» στην πράξη εκκρίνεται η ουσία ντοπαμίνη από μία δομή του εγκεφάλου που ονομάζεται «επικλινής πυρήνας», δηλαδή «διεγείρεται» το «σύστημα ανταμοιβής» στον εγκέφαλο. Αυτό βεβαίως που αξίζει να γνωρίζουμε είναι ότι, το ίδιο σύστημα ανταμοιβής διεγείρεται και από πολλά άλλα «ευχάριστα» φαινόμενα, όπως είναι η μουσική, το χιούμορ, η νίκη ή η αναμονή της νίκης, η σωματική έλξη, η αναγνώριση του παιδιού από τη μητέρα του κ.λπ. Έτσι, πολλοί ερευνητές συμφωνούν ότι, το γεγονός ότι η κατανάλωση ζάχαρης προκαλεί έκκριση ντοπαμίνης ίσως δεν είναι κάτι ασυνήθιστο ή ανησυχητικό, αλλά μία από τις «θετικές εμπειρίες» που ενεργοποιούν έναν συνηθισμένο μηχανισμό του εγκεφάλου. Επιπλέον, οι επιστήμονες συμφωνούν ότι η προτίμησή μας στη γλυκύτητα είναι έμφυτη και ότι ίσως μάλιστα αποτελεί έναν εξελικτικό μηχανισμό επιβίωσης ο οποίος αρχικά διασφαλίζει την αποδοχή του μητρικού γάλακτος (που έχει ελαφρώς γλυκιά γεύση λόγω του σακχάρου λακτόζη) και στη συνέχεια καθοδηγεί προς ασφαλή, θρεπτικά τρόφιμα (αφού στη φύση συχνά το «πικρό» σηματοδοτεί π.χ. την αλλοίωση).

Εύγευστα τρόφιμα και...εξαρτησιογόνες ουσίες

Ένα εύρημα που απασχολεί ορισμένους ερευνητές είναι ότι οι εξαρτησιογόνες ουσίες, όπως είναι τα ναρκωτικά και το αλκοόλ, φαίνεται να ενεργοποιούν τα ίδια κυκλώματα του εγκεφάλου με τη ζάχαρη. Δεν θα μπορούσε λοιπόν και η ζάχαρη να προκαλέσει αντίστοιχα συμπτώματα με εκείνα της εξάρτησης; Η επιστήμη μέχρι στιγμής δεν αποδεικνύει κάτι τέτοιο, και η επίδραση της ζάχαρης φαίνεται όχι έχει ουσιαστικές διαφορές με εκείνη των εξαρτησιογόνων ουσιών. Για παράδειγμα, η κατανάλωση ζάχαρης, και εύγευστων τροφίμων γενικότερα, διεγείρει με διαφορετικό τρόπο τα εγκεφαλικά κύτταρα και, επιπλέον, δεν συνδέεται με μια σειρά φαινομένων που χαρακτηρίζουν την εξάρτηση σε εξαρτησιογόνες ουσίες, όπως είναι η ανάγκη πρόσληψης όλο και μεγαλύτερων ποσοτήτητων (habituation), η σφοδρή επιθυμία (craving) και η ανοχή (tolerance), και τα οποία προκαλούν πολύ σοβαρά προβλήματα στα «εξαρτημένα» άτομα, αλλά και στην κοινωνία. Επιπλέον, τα φάρμακα που επιδρούν στη δράση των εξαρτησιογόνων ουσιών δεν επιδρούν με τον ίδιο τρόπο στη δράση της ζάχαρης. Αυτά και μια σειρά άλλων δεδομένων καθιστούν αδύνατη την επιβεβαίωση της θεωρίας ότι η ζάχαρη προκαλεί σωματική εξάρτηση, αντίστοιχη με εκείνη των διαφόρων εξαρτησιογόνων ουσιών.

Αν η ζάχαρη δεν προκαλεί εθισμό, τότε γιατί δυσκολευόμαστε τόσο να «κόψουμε» τα γλυκίσματα και να χάσουμε βάρος;

Το ερώτημα αυτό είναι πολυσύνθετο και, προφανώς, απασχολεί όχι μόνο «καθημερινούς ανθρώπους» που θέλουν να ελέγξουν το βάρος τους, αλλά και εκατοντάδες ερευνητές και επιστήμονες ανά τον κόσμο. Η αλήθεια είναι ότι, οι άνθρωποι έχουμε σύνθετη σχέση με το φαγητό, που εκ των πραγμάτων, εκτός από θρεπτικά συστατικά μας προσφέρει και «ευχαρίστηση» την οποία, τελικά, δεν είναι και τόσο παράλογο να αναζητούμε. Αλλά η επιστήμη δεν έχει αποδείξει ότι η ζάχαρη, ή οποιοδήποτε μεμονωμένο συστατικό, ευθύνεται αποκλειστικά για την αύξηση στο βάρος μας, που στην πράξη είναι το αποτέλεσμα της υπερβολικής πρόσληψης θερμίδων, από οποιοδήποτε συνδυασμό συστατικών ή τροφίμων της διατροφής μας, και της μειωμένης δαπάνης θερμίδων για τις ανάγκες του οργανισμού και τη σωματική μας δραστηριότητα. Βεβαίως, το βάρος μας επηρεάζεται και από το γενετικό μας υπόβαθρο και το περιβάλλον και τις εμπειρίες μας, που συχνά επηρεάζουν τις διατροφικές μας επιλογές, όπως το είδος και η ποσότητα των τροφίμων που καταναλώνουμε, ή τον τρόπο ζωής μας, όπως τη σχέση μας με την άσκηση, αλλά σε τελική άναλυση, η διαχείριση του βάρους μας εξαρτάται από εμάς τους ίδιους και τις επιλογές μας.

Πηγή: eumedline.eu

Σάββατο 2 Μαρτίου 2013

Η έλλειψη ύπνου «τρελαίνει» τα γονίδια!


Ερευνητές στη Βρετανία υποστηρίζουν ότι λιγότερες από έξι ώρες ύπνου τη νύχτα επιδρούν αρνητικά σε εκατοντάδες γονίδια. Όπως αναφέρουν, η έλλειψη ύπνου παρεμβαίνει...
στη δράση γονιδίων που συνδέονται με το ανοσοποιητικό σύστημα, τον μεταβολισμό και την απόκριση του οργανισμού στο στρες.

Το πείραμα
Ειδικοί του Κέντρου για την Έρευνα του Ύπνου του Πανεπιστημίου Σάρεϊ μελέτησαν επί 12 μέρες 26 υγιείς εθελοντές (14 άνδρες και 12 γυναίκες) ηλικίας 23-31 ετών. Όλοι οι εθελοντές επισκέφθηκαν το Κέντρο σε δύο διαφορετικές περιστάσεις. Την πρώτη φορά πέρασαν 10 ώρες κάθε νύχτα στο κρεβάτι επί μια εβδομάδα. Τη δεύτερη φορά τους επετράπη να κοιμηθούν τη νύχτα μόνο επί έξι ώρες και πάλι επί μια εβδομάδα. 

Αναλύοντας δείγματα αίματος που έλαβαν από τους εθελοντές οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι λιγότερες από έξι ώρες ύπνου επιδρούν αρνητικά στη δραστηριότητα περίπου 700 γονιδίων. Βρήκαν 444 γονίδια των οποίων η δράση είχε κατασταλεί από την έλλειψη ύπνου ενώ 267 παρουσίαζαν αυξημένη δραστηριότητα σε σύγκριση με τα γονίδια των εθελοντών που κοιμούνταν περισσότερο.

Οι επιπτώσεις
Οι μεταβολές στη λειτουργία των γονιδίων που ελέγχουν τον μεταβολισμό είναι πιθανό να προκαλέσουν την εμφάνιση παθήσεων όπως ο διαβήτης και η παχυσαρκία ή να αυξήσουν τη «δριμύτητά» τους σε περίπτωση που έχουν ήδη κάνει την εμφάνισή τους. Παράλληλα η διατάραξη της λειτουργίας άλλων γονιδίων όπως αυτών που κυβερνούν τη φλεγμονώδη απόκριση του οργανισμού, μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες στην καρδιακή λειτουργία. Άλλα γονίδια που φαίνεται ότι επηρεάζονται από την έλλειψη ύπνου σχετίζονται με τη γήρανση αλλά και την απόκριση του οργανισμού στο στρες.

Η έλλειψη ύπνου έχει επίσης επιπτώσεις και μάλιστα πολύ σοβαρές στα γονίδια που ελέγχουν το λεγόμενο «βιολογικό ρολόι» του οργανισμού. Αυτό μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την επιδείνωση όχι μόνο της ποσότητας αλλά και της ποιότητας του ύπνου με την εμφάνιση έντονων διαταραχών ύπνου. Οι αναλύσεις στους εθελοντές έδειξαν ότι 8,5 ώρες ύπνου κάθε νύχτα αυξομείωναν… αρμονικά τη λειτουργία 1.855 γονιδίων στο πλαίσιο ενός 24ωρου κύκλου. Σε συνθήκες έλλειψης ύπνου όμως 400 γονίδια σταματούσαν να έχουν αυτή την φυσιολογική κυκλική δραστηριότητα και είτε υπολειτουργούσαν συνεχώς είτε υπερλειτουργούσαν.

Τι σημαίνει
Η ανακάλυψη είναι πιθανό να φωτίσει τους βιολογικούς μηχανισμούς που αυξάνουν τους κινδύνους εμφάνισης διαφόρων παθήσεων όπως οι καρδιοπάθειες, ο διαβήτης, η παχυσαρκία,η κατάθλιψη αλλά και το στρες σε άτομα που κοιμούνται λίγες ώρες.

«Η έκπληξη για μας ήταν ότι ακόμη και μια μικρή μείωση στις ώρες που κοιμάται κάποιος είναι ικανή να έχει αρνητικές συνέπειες. Η μικρή διάρκεια ύπνου ή ο διακεκομμένος ύπνος προκαλεί περισσότερα προβλήματα από το να νιώθει κάποιος απλώς κουρασμένος» αναφέρει ο καθηγητής Ντερκ Γιαν Ντιτζκ, διευθυντής του Κέντρου για την Έρευνα του Ύπνου και επικεφαλής της σχετικής μελέτης που δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «PNAS». 

Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι όσοι κοιμούνται λιγότερες από 5 ώρες το βράδυ έχουν 15% περισσότερες πιθανότητες να πεθάνουν από οποιοδήποτε αίτιο σε σχέση με άτομα ίδιας ηλικίας που κοιμούνται αρκετές ώρες το βράδυ.

tosokaki.blogspot.gr

Δευτέρα 25 Φεβρουαρίου 2013

Εξομολόγηση - σοκ: «ήμουν 40 κιλά και με θεωρούσα χοντρή»!


Τον εφιάλτη της νευρικής ανορεξίας που έζησε περιγράφει σε συνέντευξή της η ηθοποιός Φαίη Ζαφειράκου. «Ήμουν 40 κιλά και με θεωρούσα χοντρή» λέει μεταξύ άλλων, ενώ παράλληλα μιλά για την υιοθεσία στον 6ο μήνα της ζωής της, άλλες άγνωστες πτυχές της ζωής της και τον επικείμενο γάμο της.

Η ηθοποιός που έγινε ευρέως γνωστή από το σήριαλ «Της Αγάπης Μαχαιριά» άνοιξε την καρδιά της στοπεριοδικό «Εγώ Weekly». «Μόλις ολοκληρώθηκε το σήριαλ έχασα τον πατέρα μου. Είχα να λύσω αρκετά ψυχολογικά θέματα μέσα μου και επέλεξα να κάνω μόνο θέατρο», λέει για τα τέσσερα χρόνια τηλεοπτικής απουσίας της.
«Όταν έχασα τον πατέρα μου πέρασα νευρική ανορεξία. Βίωσα τα πρώτα στάδια της νόσου, εξαιτίας της πολύ κακής ψυχολογίας που είχα. Ήμουν 40 κιλά, έβλεπα τον εαυτό μου στον καθρέφτη και θεωρούσα ότι είμαι χοντρή. Η ψυχολογία μου δεν με βοηθούσε να φάω», εξομολογείται η Φαίη και προσθέτει πως αντιλήφθηκε το πρόβλημα έπειτα από τέσσερις μήνες και το ξεπέρασε πηγαίνοντας σε διατροφολόγο και ψυχολόγο.

Οι δικοί της άνθρωποι την πίεζαν να φάει, ενώ εκείνη ήταν αυτοκαταστροφική και ξεσπούσε διαρκώς σε κλάματα. Μάλιστα, εξομολογείται πως κοιτούσε το ταβάνι του δωματίου της και παρακαλούσε να την πλακώσει!
Η ηθοποιός δεν διστάζει να μιλήσει και για την υιοθεσία της σε ηλικία 6 μηνών. Όπως λέει, γνώρισε ένα μέρος της βιολογικής της οικογένειας όταν έγινε 18, ωστόσο, δεν έχει καμία επαφή μαζί του. «Όταν πας σε μια οικογένεια αγαπάς τους γονείς που σε μεγαλώνουν... γονείς μου είναι οι άνθρωποι που με μεγάλωσαν, με ανέθρεψαν και ήταν δίπλα μου σε όλα», επισημαίνει και συμπληρώνει ότι δεν την αφορά για ποιόν λόγο η βιολογική της μητέρα την έδωσε για υιοθεσία.